การแก้ไข EPS

[17 เมษายน 2552 : 19:49:20]

| กลับไปกระดานถาม:ตอบ | ตอบคำถามนี้  
ผู้ป่วยที่มาด้วยอาการคอแข็ง ลิ้นแข็ง ตัวเกร็ง จากการกินยา hadol จะสามารถแก้ไขได้อย่างไร และจะป้องกันอาการนี้ได้อย่างไร (ไม่ม่cogentin inj. & benadryl inj.)
จาก ภญ จงกลนี ดำรงรัตน์ cho...
เภสัชกร โรงพยาบาล
รพ รักษ์สกล สกลนคร
จุดประสงค์การสอบถามเพื่อ :การบริบาลผู้ป่วย
IP [ 202.149.xxx.xxx ]

[18 เม.ย. 52 : 14:53:39] ปิยะณัฐ ทะคง piyanuttakong27@hotmail.com IP [ 118.173.xxx.xxx]
ความคิดเห็นที่ : 1  | กลับไปกระดานถามตอบ | ตอบคำถามนี้
การรักษา กลุ่มอาการ Extrapyramidal symptoms (EPS) ที่เกิดจากการใช้ยาจิตเวท มีวิธีการรักษาสองแบบคือ

แบบที่หนึ่ง การรักษาโดยการหยุดยาที่เป็นสาเหตุ หรือรอให้ยาหมดฤทธิ์ไปเอง

แบบที่สอง การรักษาโดยการใช้ยา ซึ่งยาที่ใช้ในการรักษากลุ่มอาการ EPS มีหลายชนิด ชนิดที่ได้ผลดีที่สุด และนิยมใช้มากที่สุดคือ Diphenhydramine แต่ปัจจุบัน บริษัทผู้ผลิตยกเลิกการจำหน่ายยา diphenhydramine จึงมีผลทำให้หลาย รพ. ขาดยาตัวนี้ไป จึงสามารถใช้ยาตัวอื่นแทน เช่น Diazepam หรือ Benztropine

[1 พ.ค. 52 : 16:59:31] นศภ.จันทวุฒิ หวังรังสิมากุล/อ.จุราพร พงศ์เวชรักษ์  s4750304@psu.ac.th IP [ 192.168.xxx.xxx]
ความคิดเห็นที่ : 2  | กลับไปกระดานถามตอบ | ตอบคำถามนี้
อาการทาง Extrapyramidal symptom (EPS) เป็นอาการข้างเคียงที่พบได้บ่อยของยาในกลุ่ม antipsychotic drug ซึ่งเป็นสาเหตุหลักที่ทำให้เกิดการไม่ใช้ยาตามสั่ง โดยเกิดจากตัวยามีฤทธิ์ไปยับยั้งที่ตำแหน่ง Dopamine receptor (D2) อาการดังกล่าวจะพบมากในกลุ่มยาที่เป็น typical antipsychotic ได้แก่ haloperidol และ prochlorperazine โดยอาการของ EPS จะแบ่งออกเป็น 3อย่างหลักๆคือ
1. Dystonic มีอาการ หดเกร็งของกล้ามเนื้อ โดยเฉพาะที่กล้ามเนื้อบริเวณปาก ลิ้น หน้า และคอ โดยอาการจะเกิดภายใน 72 ชั่วโมงหลังจากการให้ยา dopamine-blocking drug ซึ่งส่วนมากจะเกิดในคนหนุ่ม โดยยาที่ทำให้เกิดได้มากจะเป็นพวกเป็น high potency drug typical antipsychotic drugs เช่น haloperidol(65%) โดยอาการจะเกิดค่อยข้างสั้นในทุก EPSและจะตอบสนองต่อการรักษาเป็นส่วนใหญ่
2. Psedoparkinsonism มีอาการคล้ายกับโรคParkinson คือมี tremor ,rigidity ,bradykinesia , postural abnormality จะเกิดขึ้นหลังจากได้รับยาไปประมาณสัปดาห์หรือเป็นหลายเดือนหลังจากได้รับยา dopamine-blocking drug โดยอาการนี้การตอบสนองต่อการรักษาจะไม่ดีเท่า Dystonicและส่วนมากก็สามารถรักษาให้หายได้ โดยจะให้ยาในกลุ่ม anticholinergic agent เป็นยาตัวแรกในการรักษา โดยมีการใช้ benztropine 1-6 mg/day PO หรือใช้ trihexyphenidyl 5-15 mg/day แต่แนะนำให้ใช้ bentropine ในการรักษามากว่าอีกตัว โดยมีการใช้ amantadine 100-400 mg/day ในคนที่ไม่ตอบสนองต่อยาในกลุ่มanticholinergic agent
3. Akathisia มีอาการ ไม่สบายไม่ว่าอยู่ท่าใดก็ตาม จะมีอาการผุดลุกผุดนั่ง อยู่ไม่นิ่ง มีความรู้สึกเหมือนว่าต้องเร่งรีบตลอดเวลา ซึ่งเป็นอาการหนึ่งที่พบได้บ่อยของEPS และมีการตอบสนองต่อการรักษาน้อยสุด Akathisia จะมีการตอบสนองต่อการรักษาน้อย โดยการรักษาจะใช้ยา Propranolol 40-160 mg/day หรืออาจมีการใช้ยาในกลุ่ม benzodiazepines เช่น lorazepam 1.5-5 mg/day หรือใช้ clonazepam 0.5-2 mg/day ก็ได้
ซึ่งอาการอาการคอแข็ง ลิ้นแข็ง ตัวเกร็ง ที่กล่าวมาเป็นอาการ ESP ที่น่าจะจัดอยู่ในกลุ่ม Dystonic โดยการรักษาจะมีการใช้ benztropine(cogentin) 2mg IM หรือ diphenhydramine (benadryl)50 mg IM โดยจะเห็นผลภายใน10-30นาที(1) แต่เนื่องจากไม่มียาใน 2 ตัวนี้อาจให้ diazepam 5-10 mg โดยpush เข้าทางหลอดเลือดช้าๆ หรืออาจมีการให้lorazepam 1-2 mg IM แทนได้ โดยอาการส่วนใหญ่จะหายไปภายใน 15 นาทีเมื่อให้ทาง IM หรือ 5 นาที เมื่อให้ทาง IV(2) สำหรับการ Prophylaxis นั้นจะต้องมีความเสี่ยงต่อไปนี้ หนึ่งข้อขึ้นไป คือ เคยมีประวัติการเกิดมาก่อน ,ได้รับยาในกลุ่ม high potency drug typical antipsychotic drugs , เป็นผู้ชายที่มีอายุน้อย โดยแนะนำให้ใช้ benztropine 1 mg BID ในการป้องกัน




Reference
1. Stimmel GL. Schizophrenia in Textbook of therapeutics. 7th ed. 2000. Lippincott Williams&Wilkins: Philadelphia. P1221-1222
2. Crismon ML, Argo TR, Buckley PF. Schizophrenia in Pharmacotherapy a pathophysiologic approach. 7th ed. 2008. Mc Graw hill: New York; p 1111-1112

ระยะเวลาในการสืบค้น : 2ชั่วโมง
Keywords : EPS, haloperidal

Your Answer
เกี่ยวกับ คำตอบ / ความคิดเห็น : " "= ต้องกรอกข้อมูลให้ครบถ้วน
ข้อความ
ไฟล์ประกอบ คำตอบ/ ความคิดเห็น ขนาดไม่เกิน 50 Kbyte [ pdf, doc, xls, ppt, jpg, gif, tif ]
เกี่ยวกับ ผู้ตอบคำถาม /แสดงความคิดเห็น
ชื่อ/สกุล
E-mail
รหัสสุ่ม = Secuity Image *** ป้อนรหัสสุ่มทุกครั้งที่ตอบกระทู้ ***
คำแนะนำก่อนการตอบคำถาม
1. กรุณาเตรียมเนื้อหาการตอบในโปรแกรม Notepad ก่อน (ไม่ควรใช้โปรแกรม Word)
2. ก่อนโพสข้อความ ควรกด F5 เพื่อ Refresh หน้าจอ แล้วจึงคัดลอกเนื้อหาจาก Notepad ไปลงในช่องที่เกี่ยวข้อง
3. ต้องกรอกข้อมูลด้านบนให้ครบทุกช่อง มิฉะนั้นโปรแกรมจะไม่ยอมบันทึกข้อมูลลงเว็บบอร์ด
 
For Pharmacist ระยะเวลาที่ใช้ ชั่วโมง keywords
ประเภทคำถาม
Availability Identification General Product Information
Compatibility / Stability Dosage Adminitration Pharmacokinetics
Traditional Medicine Adverse Effects Pharmaceutics (compounding formulation)
Drug Interactions Poisioning Toxicology Therapy Evaluation / Drug of Choice
Teratogenicity Lactation / Infant Risks Laws/ Policy &Procedure P&T Others
เอกสารที่ใช้สืบค้นข้อมูลของคำตอบนี้
เอกสาร 1* เอกสาร 2* เอกสาร 3* DISdatabase CD-ROM/Other Database Internet อื่น ๆ
รายชื่อเอกสารอ้างอิงที่ใช้ในการตอบคำถามนี้
 
เอกสารอ้างอิงที่ใช้สืบค้น แต่ไม่พบคำตอบ
Drug Facts and Comparison Drug Information Handbook JPR AHFS PDR
USP DI DrugDex Poisindex Identidex Martindales
MIMs/MIMs Annual Drug Interaction Facts Handbook On injectable Drugs
Pharmacotherapy Pregnancy&Lactation Textbook of ADR
Clinical Drug Data Text of Therapeutics Applied Therapeutics Harrison
Conn's Curent Therapy Pharmaceutical Codex USP/NF BP Merck Index
Remington Goodman and Gilman Medline IPA Embase Internet
  อื่น ๆ ระบุ
ข้อมูลที่ทุกท่านกรอกจะเป็นประโยชน์ในการร่วมกันสืบค้นคำตอบ
เครือข่ายความร่วมมือบริการเภสัชสนเทศ

เครือข่ายความร่วมมือบริการเภสัชสนเทศ
โดยความร่วมมือของศูนย์เภสัชสนเทศ :
ม.มหิดล | ม.นเรศวร | ม.เชียงใหม่ | ม.มหาสารคาม | ม.อุบลราชธานี
ม.ศรีนครินทร์วิโรฒ  | ม.สงขลานครินทร์
ศูนย์เภสัชสนเทศ รพ.จากทั่วประเทศ และ เภสัชกร ทุกๆท่าน

หัวหน้าโครงการ :
ภก.นที สรพิพัฒน์

ที่ปรึกษา :
ผศ.ดร.ภญ.สิริรัศมิ์ ปิ่นสุวรรณ คณบดีคณะเภสัชศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์
รศ.ดร.ภญ.โพยม วงศ์ภูวรักษ์ รองคณบดีฝ่ายวิชาการและวิชาชีพ
รศ.ภก.วิบุล วงศ์ภูวรักษ์ ประธานหน่วยเภสัชสนเทศและบริการสังคม

ศูนย์เภสัชสนเทศ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
Tel.(074) 288895 Fax (074) 212815
ผู้ดูแลเว็บไซต์ : ภานุชญา มณีวรรณ
Copyright © 1999-2001 http://drug.pharmacy.psu.ac..th . All Rights reserved