การเปลี่ยนยาจากrisperidoneมาเป็นaripiprazole

[23 พฤษภาคม 2560 : 17:20:42]

| กลับไปกระดานถาม:ตอบ | ตอบคำถามนี้  
ผู้ป่วยรายหนึ่งได้รับยาrisperidoneมาเป็นเวลานาน แต่ตอนนี้หมอเปลี่ยนยาเป็น aripiprazoleโดยค่อยๆลดขนาดrisperidoneและเพิ่ม aripiprazole ปรากฏว่าผู้ป่วยเกิดเลือดกำเดาไหลระหว่างปรับเพิ่มยาใหม่และลดยาเดิม อยากทราบว่าเลือดกำเดาไหลที่เกิดขึ้นกับผู้ป่วยรายนี้เกิดจากยาหรือไม่ แล้วเกิดจากกลไกอะไร หรือเกิดจากตัวผู้ป่วยเอง หรือเหตุอื่นๆ ผู้ป่วยรายนี้อายุอยู่ในช่วงวัยรุ่น
จาก ธาริตา sav...
นักศึกษา สถานศึกษา
มหาวิทยาลัย กรุงเทพมหานคร
จุดประสงค์การสอบถามเพื่อ :การบริบาลผู้ป่วย
IP [ 134.196.xxx.xxx ]

[6 ก.ค. 60 : 19:37:43] One Person one@person.com IP [ 182.53.1xxx.xxx]
ความคิดเห็นที่ : 1  | กลับไปกระดานถามตอบ | ตอบคำถามนี้
Epistaxis as an Unexpected Side Effect of Aripiprazole and Risperidone Treatment in Two Children with Two Different Psychiatric Diagnosis.

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/28665688

[29 ต.ค. 60 : 12:03:27] นศภ.ปทิตตา วิหะกะรัตน์/รศ. ดร. ณัฐาศิริ ฐานะวุฑฒ์ . IP [ 172.22.4xxx.xxx]
ความคิดเห็นที่ : 2  | กลับไปกระดานถามตอบ | ตอบคำถามนี้
ยา risperidone และ aripiprazole เป็นยาในกลุ่ม atypical antipsychotic มีข้อบ่งใช้ เช่น รักษาโรคออทิสซึม (autistic Disorder) โรคอารมณ์สองขั้ว (bipolar disorder) และโรคจิตเภท (schizophrenia)[1]
Risperidone เป็น selective monoaminergic antagonist ออกฤทธิ์จับกับตัวรับ (receptor) ของซีโรโตนิน ชนิด 5-HT2 (5-HT2 receptor) และตัวรับของโดปามีนชนิด D2 (D2 receptor) นอกจากนี้ยังสามารถจับกับตัวรับอะดรีเนอจิคชนิดแอลฟา 1 (α1 receptor) และ แอลฟา 2 (α2 receptor) risperidone จับกับตัวรับของฮิสตามีนชนิด H1 (H1 receptor) แต่ไม่จับกับตัวรับโคลิเนอร์จิคชนิด muscarinic และตัวรับอะดรีเนอจิคชนิดบีตา 1 (β1 receptor) และบีตา 2 (β2receptor)[1] อาการข้างเคียงที่อาจพบได้[2] เช่น นอนไม่หลับ (<32%) ง่วงซึม (5-11%) วิตกกังวล (<16%) ปวดหัว (12-21%) เวียนศีรษะ (5-41%) และเลือดกำเดาไหล (≤2%)
ส่วน aripiprazole มีฤทธิ์เป็นทั้ง agonist และ antagonist เมื่อจับกับ receptor ที่แตกต่างกัน กล่าวคือ ออกฤทธิ์เป็น D2 receptor agonist และ 5-HT1A receptor agonist แต่มีฤทธิ์เป็น 5-HT2A receptor antagonist นอกจากนี้ยังสามารถจับ α1 recertorและ H1 receptor ได้[1] อาการข้างเคียงที่อาจพบได้[3] เช่น ปวดหัว (27%) กายใจไม่สงบ (19%) นั่งไม่ติดที่ (2-25%) ง่วงซึม (8-13%) นอนไม่หลับ (18%) คลื่นไส้ (8-15%) และเลือดกำเดาไหล (มักพบในเด็กและวัยรุ่น 2%)
จากการสืบค้นข้อมูลจากฐานข้อมูล Pubmed พบรายงานผู้ป่วย (case report) เกี่ยวกับการเกิดเลือดกำเดาไหลในผู้ป่วยที่ใช้ยา risperidone เช่น รายงานในประเทศนิวซีแลนด์[4] เกี่ยวกับการเกิดเลือดกำเดาไหลในผู้ป่วย 2 รายที่ใช้ยา risperidone รายแรกเป็นหญิง อายุ 57 ปี ไม่มีประวัติเป็นโรคความดันโลหิตสูง และไม่ได้ใช้ยาอื่นร่วมด้วย พบว่ามีเลือดกำเดาไหลร่วมกับมีอาการปวดหัวทันทีหลังเริ่มรับประทานยา risperidone 1 mg หลังจากหยุดยา risperidone ไป 4 วัน ไม่มีเลือดกำเดาไหลอีก ส่วนรายที่ 2 เป็นชาย อายุ 42 ปี ไม่มีประวัติการเกิดเลือดกำเดาไหล เกิดเลือดกำเดาไหลขณะรับประทานยา risperidone โดยไม่พบความผิดปกติจากผลการตรวจการแข็งตัวของเลือด (coagulation test)
นอกจากนั้นจากฐานข้อมูลการติดตามการใช้ยาขององค์การอนามัยโลก (WHO)[4] พบว่ามีรายงานการเกิดเลือดกำเดาไหลที่เกี่ยวข้องกับการใช้ยา risperidone จำนวน 54 ราย มีจำนวน 37 ราย ที่มีข้อมูลเพียงพอสำหรับการประเมินถึงสาเหตุ มีผู้ป่วย 22 รายที่เกิดกำเดาไหลภายใน 3 สัปดาห์หลังเริ่มทานยา และในผู้ป่วย 12 รายที่หยุดยา risperidone พบว่ามี 10 รายที่มีอาการดีขึ้น และเมื่อมีการให้ยาซ้ำ (rechallenge) ในผู้ป่วย 3 รายจาก 10 รายดังกล่าวข้างต้น พบว่า 2 รายไม่เกิดเลือดกำเดาไหลซ้ำ แต่มีผู้ป่วยชาย อายุ 15 ปี 1 ราย ที่เกิดเลือดกำเดาไหลซ้ำหลังจากให้ยาซ้ำ
กลไกการเกิดภาวะเลือดกำเดาไหล[4] อาจเกิดผ่านหลายกลไก เช่น
- เกิดจากภาวะเกล็ดเลือดต่ำ (thrombocytopenia) ซึ่งเป็นผลข้างเคียงจากยา
- ยาที่มีฤทธิ์ 5-HT2A receptor antagonist เช่น sarpogrelate มีผลลดการเกาะกลุ่มของเกล็ดเลือด และลดการหลั่งสารที่มีผลให้หลอดเลือดหดตัวจากเกล็ดเลือด ส่งผลให้เพิ่มการไหลเวียนเลือดในระบบหลอดเลือดฝอยที่หัวใจ ดังนั้น risperidone ซี่งมีฤทธิ์เป็น potent 5-HT2A receptor antagonist ด้วย จึงอาจทำให้เกิดผลที่คล้ายกันดังกล่าวข้างต้นในส่วนอื่นๆของร่างกาย[4]

เอกสารอ้างอิง
1. McEvoy GK, Snow EK, Miller J, Kester L, Welsh OH, Heydorn JD, et al. AHFS Drug Information. 54th ed. Maryland: American Society of Health-System Pharmacists; 2014. 2527-86.

2. Lexicomp. risperidone [Internet]. United States of America: UpToDate®; 2016. [cited 2017 June 6]. Available form:https://www.uptodate.com/contents/risperidone-drug-information?source=preview&search=risperidone&anchor=F218624#F218624.

3. Lexicomp. aripiprazole [Internet]. United States of America: UpToDate®; 2016. [cited 2017 June 6]. Available form:https://www.uptodate.com/contents/aripiprazole-short-acting-oral-and-injectable-and-long-acting-injectable-abilify-maintena-drug-information?source=search_result&search=aripiprazole&selectedTitle=1~76.

4. Harrison-Woolrych M, Clark DW. Nose bleeds associated with use of risperidone.BMJ [internet]. 2004 [cited 2017 Jun 7];363:1687-9. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC421784/.

ระยะเวลาในการสืบค้น : 4ชั่วโมง
Keywords : nose bleed, Epistaxis, risperidone, aripiprazole

Your Answer

หากท่านมีคำถาม ไม่ควรเข้าไปเขียนถามในช่องข้างล่างนี้ เพราะจะไม่มีผู้เห็นคำถามของท่าน ท่านควรตั้งเป็นกระทู้คำถามใหม่แยกออกไป
โดยไปที่ http://drug.pharmacy.psu.ac.th/newtopic.asp หรือ

เกี่ยวกับ คำตอบ / ความคิดเห็น : " "= ต้องกรอกข้อมูลให้ครบถ้วน
ข้อความ
ไฟล์ประกอบ คำตอบ/ ความคิดเห็น ขนาดไม่เกิน 50 Kbyte [ pdf, doc, xls, ppt, jpg, gif, tif ]
เกี่ยวกับ ผู้ตอบคำถาม /แสดงความคิดเห็น
ชื่อ/สกุล
E-mail
รหัสสุ่ม = Secuity Image *** ป้อนรหัสสุ่มทุกครั้งที่ตอบกระทู้ ***
คำแนะนำก่อนการตอบคำถาม
1. กรุณาเตรียมเนื้อหาการตอบในโปรแกรม Notepad ก่อน (ไม่ควรใช้โปรแกรม Word)
2. ก่อนโพสข้อความ ควรกด F5 เพื่อ Refresh หน้าจอ แล้วจึงคัดลอกเนื้อหาจาก Notepad ไปลงในช่องที่เกี่ยวข้อง
3. ต้องกรอกข้อมูลด้านบนให้ครบทุกช่อง มิฉะนั้นโปรแกรมจะไม่ยอมบันทึกข้อมูลลงเว็บบอร์ด
 
For Pharmacist ระยะเวลาที่ใช้ ชั่วโมง keywords
ประเภทคำถาม
Availability Identification General Product Information
Compatibility / Stability Dosage Adminitration Pharmacokinetics
Traditional Medicine Adverse Effects Pharmaceutics (compounding formulation)
Drug Interactions Poisioning Toxicology Therapy Evaluation / Drug of Choice
Teratogenicity Lactation / Infant Risks Laws/ Policy &Procedure P&T Others
เอกสารที่ใช้สืบค้นข้อมูลของคำตอบนี้
เอกสาร 1* เอกสาร 2* เอกสาร 3* DISdatabase CD-ROM/Other Database Internet อื่น ๆ
รายชื่อเอกสารอ้างอิงที่ใช้ในการตอบคำถามนี้
 
เอกสารอ้างอิงที่ใช้สืบค้น แต่ไม่พบคำตอบ
Drug Facts and Comparison Drug Information Handbook JPR AHFS PDR
USP DI DrugDex Poisindex Identidex Martindales
MIMs/MIMs Annual Drug Interaction Facts Handbook On injectable Drugs
Pharmacotherapy Pregnancy&Lactation Textbook of ADR
Clinical Drug Data Text of Therapeutics Applied Therapeutics Harrison
Conn's Curent Therapy Pharmaceutical Codex USP/NF BP Merck Index
Remington Goodman and Gilman Medline IPA Embase Internet
  อื่น ๆ ระบุ
ข้อมูลที่ทุกท่านกรอกจะเป็นประโยชน์ในการร่วมกันสืบค้นคำตอบ
เครือข่ายความร่วมมือบริการเภสัชสนเทศ

เครือข่ายความร่วมมือบริการเภสัชสนเทศ
โดยความร่วมมือของศูนย์เภสัชสนเทศ :
ม.มหิดล | ม.นเรศวร | ม.เชียงใหม่ | ม.มหาสารคาม | ม.อุบลราชธานี
ม.ศรีนครินทร์วิโรฒ  | ม.สงขลานครินทร์
ศูนย์เภสัชสนเทศ รพ.จากทั่วประเทศ และ เภสัชกร ทุกๆท่าน

หัวหน้าโครงการ :
ภก.นที สรพิพัฒน์

ที่ปรึกษา :
รศ.ดร.ภก.นิมิตร วรกุล คณบดีคณะเภสัชศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์
ผศ.ดร.ภญ.ลือลักษณ์ ล้อมลิ้ม รองคณบดีฝ่ายวิชาการ คณะเภสัชศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์
ดร.ภญ.สิริมา สิตะรุโน ผู้ช่วยคณบดีฝ่ายวิชาการ คณะเภสัชศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์
รศ.ภก.วิบุล วงศ์ภูวรักษ์ คณะเภสัชศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์
รศ.ดร.ภญ.โพยม วงศ์ภูวรักษ์ คณะเภสัชศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์


ศูนย์เภสัชสนเทศ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
Tel.(074) 288895 Fax (074) 212815
ผู้ดูแลเว็บไซต์ : ภานุชญา มณีวรรณ
Copyright © 1999-2001 http://drug.pharmacy.psu.ac..th . All Rights reserved