ทำไม dose ยา clindamycin รูปแบบ oral จึงมีขนาดต่ำกว่า iv

[18 ธันวาคม 2560 : 13:54:47]

| กลับไปกระดานถาม:ตอบ | ตอบคำถามนี้  
ทำไม dose ยา clindamycin รูปแบบ oral จึงมีขนาดต่ำกว่า iv
จาก ณัฐสุดา เกณิกานนท์ rda...
นักศึกษา โรงพยาบาล
- พระนครศรีอยุธยา
จุดประสงค์การสอบถามเพื่อ :การบริบาลผู้ป่วย
IP [ 182.232.xxx.xxx ]

[12 มี.ค. 61 : 18:14:36] นศภ.กันยารัตน์ ชุมรักษา/อ.ฐิติมา ด้วงเงิน 5610712004@email.psu.ac.th IP [ 10.147.4xxx.xxx]
ความคิดเห็นที่ : 1  | กลับไปกระดานถามตอบ | ตอบคำถามนี้
Clindamycin เป็นยาปฏิชีวนะในกลุ่ม lincosamides ยามีอยู่ในรูปเกลือต่าง ได้แก่ clindamycin hydrochloride (ยาเม็ดแคปซูล) และ clindamycin palmitate hydrochloride (ยาน้ำแขวนตะกอน) โดยขนาดยารับประทานที่แนะนำสำหรับผู้ใหญ่ คือ 150 - 300 mg ทุก 6 ชม. และกรณีที่มีความรุนแรงมาก 300 - 450 mg ทุก 6 ชม. ส่วนยาฉีดอยู่ในรูป clindamycin phosphate โดยสามารถฉีดได้ทั้งทางหลอดเลือดดำ (IV) และฉีดเข้ากล้ามเนื้อ (IM) ขนาดยาฉีดที่แนะนำสำหรับผู้ใหญ่ คือ 600 - 2,700 mg/day แบ่งให้ขนาดเท่าๆ กัน 2 - 4 ครั้ง/วัน[1,2]
ข้อมูลด้านเภสัชจลนศาสตร์ของยา clindamycin มีดังนี้
• การดูดซึม พบว่า ประมาณ 90% ของ clindamycin hydrochloride (แคปซูล) ที่ให้โดยการรับประทานสามารถถูกดูดซึมอย่างรวดเร็วผ่านทางเดินอาหารเข้าสู่กระแสเลือด[1] ระดับสูงสุดในเลือด เมื่อรับประทาน clindamycin 150 mg, 300 mg และ 600 mg single dose เท่ากับ 2.5 - 3.0, 4.0 และ 8.0 mcg/ml ใน 1 - 2 ชม. หลังรับประทาน ขณะที่การบริหารยา clindamycin 300 และ 600 mg ทาง IV โดย infuse นานกว่า 30 นาที จะให้ระดับยาสูงสุดเท่ากับ 14.7 mcg/ml แล้วจะลดลงเป็น 4.9 และ 3.9 mcg/ml ใน 2-4 ชม. และ 8 ชม. หลังให้ยา[3]
• การกระจายยา พบว่า clindamycin สามารถกระจายตัวได้ดี ทั้งในเนื้อเยื่อและของเหลวในร่างกาย เช่น น้ำลาย น้ำในช่องท้อง มีน้ำในโพรงเยื่อหุ้มปอด น้ำไขข้อ กระดูก และน้ำดี โดย 60 - 80% ของระดับยาใน serum สามารถกระจายไปยังน้ำไขข้อ แต่กระจายไปยังน้ำไขสันหลังได้น้อย และที่ความเข้มข้น 1mcg/ml ยาสามารถจับกับโปรตีนในเลือดได้ประมาณ 93%[1]
• การกำจัดยา พบว่า clindamycin จะถูกแปรสภาพได้เป็นสารที่มีฤทธิ์และไม่มีฤทธิ์ ยาและเมตาบอไลท์ของยาถูกขับออกทางปัสสาวะ น้ำดี และอุจจาระ[1,3] หลังการรับประทาน ยาจะถูกขับผ่านทางปัสสาวะ 10% และขับออกทางอุจจาระ 3.6% ภายใน 24 ชม. [1]
ข้อมูลด้านความปลอดภัยจากการใช้ยา clindamycin พบว่าสามารถทำให้เกิดอาการข้างเคียง เช่น เบื่ออาหาร คลื่นไส้ อาเจียน ปวดเกร็งท้อง ท้องผูก ปวดขณะถ่ายอุจจาระ ท้องอืด ท้องผูก ท้องเสียได้ ส่วนอาการลิ้นรับรสผิดปกติอาจเกิดหลังการให้ยาทาง IV ในขนาดสูง[1,3] และจากการศึกษาพบว่า การให้ clindamycin ในขนาด 600 mg โดยการรับประทานทำให้เกิดอาการท้องเสียได้มากกว่าการให้ยาทาง IV [4] ทั้งนี้เนื่องจากยา clindamycin จะถูกขับออกทางน้ำดีและสามารถเกิดการหมุนเวียนของยาในทางเดินอาหารได้ หรือเรียกว่า enterohepatic circulation ทำให้เชื้อปกติในทางเดินอาหาร (normal flora) ในลำไส้ใหญ่ส่วนปลายมีจำนวนลดลงได้นานถึง 2 สัปดาห์หลังจากหยุดยา และส่งผลให้ C. difficile มีจำนวนเพิ่มมากขึ้นและสร้าง toxin ทำให้เกิดอาการท้องเสีย (antibiotic associated diarrhea) และ pseudomembranous colitis ซึ่งอาการไม่พึ่งประสงค์ดังกล่าว มีความรุนแรงและอาจทำให้เกิดการเสียชีวิตได้ ซึ่งโดยปกติจะพบหลังการรับประทานยามากว่าการได้รับยาทาง IV หรือ IM แต่ไม่สัมพันธ์กับระยะเวลาการรักษา[3]
จากข้อมูลที่ข้างต้น คาดว่าสาเหตุที่แนะนำให้ใช้ขนาดยา clindamycin รูปแบบรับประทานต่ำกว่ารูปแบบ IV อาจเกี่ยวเนื่องกับการที่ clindamycin จะถูกขับออกทางน้ำดีและสามารถเกิดการหมุนเวียนของยาในทางเดินอาหารได้ ส่งผลให้เกิดอาการไม่พึงประสงค์ คือ ท้องเสีย และการติดเชื้อ C. difficile รุนแรง ซึ่งพบหลังการให้ยาในรูปรับประทานยามากว่าการให้ยารูปแบบ IV หรือ IM

เอกสารอ้างอิง
[1.] McEvoy GK. AHFS drug information. Maryland; American Society Of Health-System Pharmacists; 2016: Tamsulosin: p.453-61.
[2.] Kastrup EK, Walker SE eds. Drug facts and comparisons 2017. Missouri: Wolters Kluwer Health, Inc.; 2016: p.3064-70.
[3.] Grayson ML, Crowe SM, McCarthy JS, Mills J, Mouton JW, Norrby SR, et al. Kucers' The Use of Antibiotics: A Clinical Review of Antibacterial, Antifungal and Antiviral Drugs. 6th ed. CRC Press, October 29. p.2553 – 3223. Available at: https://books.google.co.th/books/about/Kucers_The_Use
_of_Antibiotics_Sixth_Edit.html?hl=th&id=XR3cBQAAQBAJ&redir_esc=y. Accessed March, 1, 2018.
[4.] Gatti G, Flaherty J, Bubp J, White J, Borin M, Gambertoglio J. Comparative study of bioavailabilities and pharmacokinetics of clindamycin in healthy volunteers and patients with AIDS. Antimicrob Agents Chemother. 1993 May;37(5):1137-43. DOI: 10.1128/AAC.37.5.1137.
เอกสารที่ทำการสืบค้น
: Tertiary Reference : Primary Reference : Internet
เอกสารที่ทำการสืบค้นแต่ไม่พบคำตอบ
: Remington : Remington : Goodman and Gilman : Martindales : Handbook On injectable Drugs : Handbook On injectable Drugs : Handbook On injectable Drugs : Applied Therapeutics
ระยะเวลาในการสืบค้น : 10ชั่วโมง
Keywords : pharmacokinetics of clindamycin, efficacy and safe

Your Answer

หากท่านมีคำถาม ไม่ควรเข้าไปเขียนถามในช่องข้างล่างนี้ เพราะจะไม่มีผู้เห็นคำถามของท่าน ท่านควรตั้งเป็นกระทู้คำถามใหม่แยกออกไป
โดยไปที่ http://drug.pharmacy.psu.ac.th/newtopic.asp หรือ

เกี่ยวกับ คำตอบ / ความคิดเห็น : " "= ต้องกรอกข้อมูลให้ครบถ้วน
ข้อความ
ไฟล์ประกอบ คำตอบ/ ความคิดเห็น ขนาดไม่เกิน 1 MB [ pdf, doc, docx, xls, ppt, jpg, gif, tif ]
เกี่ยวกับ ผู้ตอบคำถาม /แสดงความคิดเห็น
ชื่อ/สกุล
E-mail
รหัสสุ่ม = Secuity Image *** ป้อนรหัสสุ่มทุกครั้งที่ตอบกระทู้ ***
คำแนะนำก่อนการตอบคำถาม
1. กรุณาเตรียมเนื้อหาการตอบในโปรแกรม Notepad ก่อน (ไม่ควรใช้โปรแกรม Word)
2. ก่อนโพสข้อความ ควรกด F5 เพื่อ Refresh หน้าจอ แล้วจึงคัดลอกเนื้อหาจาก Notepad ไปลงในช่องที่เกี่ยวข้อง
3. ต้องกรอกข้อมูลด้านบนให้ครบทุกช่อง มิฉะนั้นโปรแกรมจะไม่ยอมบันทึกข้อมูลลงเว็บบอร์ด
 
For Pharmacist ระยะเวลาที่ใช้ ชั่วโมง keywords
ประเภทคำถาม
Availability Identification General Product Information
Compatibility / Stability Dosage Adminitration Pharmacokinetics
Traditional Medicine Adverse Effects Pharmaceutics (compounding formulation)
Drug Interactions Poisioning Toxicology Therapy Evaluation / Drug of Choice
Teratogenicity Lactation / Infant Risks Laws/ Policy &Procedure P&T Others
เอกสารที่ใช้สืบค้นข้อมูลของคำตอบนี้
เอกสาร 1* เอกสาร 2* เอกสาร 3* DISdatabase CD-ROM/Other Database Internet อื่น ๆ
รายชื่อเอกสารอ้างอิงที่ใช้ในการตอบคำถามนี้
 
เอกสารอ้างอิงที่ใช้สืบค้น แต่ไม่พบคำตอบ
Drug Facts and Comparison Drug Information Handbook JPR AHFS PDR
USP DI DrugDex Poisindex Identidex Martindales
MIMs/MIMs Annual Drug Interaction Facts Handbook On injectable Drugs
Pharmacotherapy Pregnancy&Lactation Textbook of ADR
Clinical Drug Data Text of Therapeutics Applied Therapeutics Harrison
Conn's Curent Therapy Pharmaceutical Codex USP/NF BP Merck Index
Remington Goodman and Gilman Medline IPA Embase Internet
  อื่น ๆ ระบุ
ข้อมูลที่ทุกท่านกรอกจะเป็นประโยชน์ในการร่วมกันสืบค้นคำตอบ
เครือข่ายความร่วมมือบริการเภสัชสนเทศ

เครือข่ายความร่วมมือบริการเภสัชสนเทศ
โดยความร่วมมือของศูนย์เภสัชสนเทศ :
ม.มหิดล | ม.นเรศวร | ม.เชียงใหม่ | ม.มหาสารคาม | ม.อุบลราชธานี
ม.ศรีนครินทร์วิโรฒ  | ม.สงขลานครินทร์
ศูนย์เภสัชสนเทศ รพ.จากทั่วประเทศ และ เภสัชกร ทุกๆท่าน

หัวหน้าโครงการ :
ภก.นที สรพิพัฒน์

ที่ปรึกษา :
รศ.ดร.ภก.นิมิตร วรกุล คณบดีคณะเภสัชศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์
ผศ.ดร.ภญ.ลือลักษณ์ ล้อมลิ้ม รองคณบดีฝ่ายวิชาการ คณะเภสัชศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์
ดร.ภญ.สิริมา สิตะรุโน ผู้ช่วยคณบดีฝ่ายวิชาการ คณะเภสัชศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์
รศ.ภก.วิบุล วงศ์ภูวรักษ์ คณะเภสัชศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์
รศ.ดร.ภญ.โพยม วงศ์ภูวรักษ์ คณะเภสัชศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์


ศูนย์เภสัชสนเทศ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
Tel.(074) 288895 Fax (074) 212815
ผู้ดูแลเว็บไซต์ : ภานุชญา มณีวรรณ
Copyright © 1999-2001 http://drug.pharmacy.psu.ac..th . All Rights reserved