ให้บริการโดยคณาจารย์ เภสัชกรผู้เชี่ยวชาญด้านยาและสุขภาพ


คำชี้แจง "เว็บไซต์นี้มีวัตถุประสงค์เพื่อการ ศึกษา การแลกเปลี่ยนความรู้ และให้ข้อมูลเรื่องยาในกรณีทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์หรือเพื่อการรักษาในกรณีที่จำเพาะเจาะจง และความเห็นสำหรับกรณีเฉพาะหนึ่ง จะไม่สามารถประยุกต์ใช้กับผู้อื่นได้โดยตรง หากมีปัญหาเรื่องโรคโปรดปรึกษาแพทย์ หากมีปัญหาเรื่องยา โปรดปรึกษาเภสัชกร หรือปรึกษาผู้เกี่ยวข้องโดยตรงกับกรณีนั้นด้วยตนเองเท่านั้น"

Search :
อยากทราบว่า alternative ที่ใช้ในการรักษาซิฟิลิสมีอะไรบ้าง และแต่ละตัวมี cure rate เท่าไหร่
[รหัสคำถาม : 42] วันที่รับคำถาม : 23 ม.ค. 63 - 15:11:32 ถามโดย : บุคคลทั่วไป

เข้าระบบเพื่อตอบคำถาม

No : 1

ซิฟิลิส (Syphilis) สาเหตุเกิดจากเชื้อแบคทีเรีย Treponema pallidum ติดต่อผ่านทางการมีเพศสัมพันธ์ สัมผัสโดยตรงกับแผลเยื่อเมือกที่ติดเชื้อ ของเหลวในร่างกายอื่น ๆ ก็มีการติดเชื้อเช่นกันเมื่อผู้ป่วยเป็นโรค bacteraemic
ภาวะแทรกซ้อนที่สามารถเกิดได้ เช่น ระยะเริ่มต้นอาจเกิดการสูญเสียการมองเห็น
อาการของโรคซิฟิลิส
ซิฟิลิสระยะที่ 1
• อาการปรากฏ 10-90 วัน (หมายถึง 21 วัน) หลังจากได้รับสาร
• อาการหลักคือ <2 ซม. แผลริมอ่อน:
- คืบหน้าตั้งแต่ผื่นราบไปจนถึงผื่นนูน เป็นแผลใน 7 วัน
- ไม่เจ็บปวด
- บริเวณที่เกิด ได้แก่ ลึงค์ โคโรนา ริมฝีปาก สี่แฉกหรือเพอรินัม
• ไม่เจ็บปวดบริเวณต่อม
ซิฟิลิสระยะที่ 2
• อาการปรากฏขึ้น 2 สัปดาห์ถึง 6 เดือน (หมายถึง 2-12 สัปดาห์) หลังจากได้รับสาร สามารถเกิดขึ้นพร้อมกันกับหรือนานถึง 8 สัปดาห์หลังจากแผลริมอ่อน
• ลักษณะผื่น คือ กระจาย สมมาตร ที่ท้าย (มักบอบบางหรือผิดปรกติ)
• พบเมือกแผล
• ผมร่วงเป็นหย่อม (4-11%)
• ไข้ ปวดหัว เจ็บบริเวณต่อม
• อาการทางระบบประสาท เกิดอัมพาตของเส้นประสาทสมอง (II, VIII) ตาแดงหรือปวด เยื่อหุ้มสมองอักเสบ การเปลี่ยนแปลงสถานะทางจิตหรือความทรงจำ
ซิฟิลิสระยะแฝง
• ไม่มีอาการ
• ในระยะแฝงระยะต้น (<12 เดือนหรือ <24 เดือนหลังจากได้รับสาร) 25% ของผู้ป่วยที่กลับมามีซิฟิลิสรอง (90% ในปีแรก และ 94% ภายใน 2 ปี)
• ในระยะแฝงช่วงปลาย (> 12 หรือ 24 เดือน หลังการสัมผัส) ไม่มีอาการกำเริบและไม่ติดเชื้อ
ซิฟิลิสระยะที่ 3
• 1-46 ปีหลังจากได้รับสาร
• ระบบประสาท เกิดอัมพฤกษ์
• หัวใจและหลอดเลือด หลอดเลือดแดงใหญ่

การรักษา (แนวทางการดูแลรักษาโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ พ.ศ. 2558 สำนักโรคเอดส์วัณโรค และโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข) [6]
1.ซิฟิลิสช่วงต้น (Early syphilis) ได้แก่ซิฟิลิสระยะที่ 1 (primary syphilis) ซิฟิลิสระยะที่ 2 (secondary syphilis) และ ซิฟิลิสระยะแฝง ไม่เกิน 1 ปี (early latent syphilis)
ยาที่ใช้เป็นอันดับแรก (First line treatment) :
• Benzathine penicillin G 2.4 ล้านยูนิต ฉีดเข้ากล้ามเนื้อ ครั้งเดียว
(ให้แบ่งฉีดเข้ากล้ามเนื้อสะโพกข้างละ 1.2 ล้านยูนิต)
• ติดตามและรักษาคู่เพศสัมพันธ์แม้ไม่มีอาการและผลเลือดเป็นลบ
ยาที่ใช้เป็นอันดับที่สอง (Alternative treatment):
- กรณีแพ้ยา Penicillin
- กรณีใช้ยา Penicillin แล้วไม่ได้ผล
กรณีแพ้ยา Penicillin หรือกรณีใช้ยา Penicillin แล้วไม่ได้ผล ให้ยาอย่างใดอย่างหนึ่ง ได้แก่
• Doxycycline 100 mg กินวันละ 2 ครั้ง หลังอาหาร นาน 14 วัน
• Tetracycline 500 mg กินวันละ 4 ครั้ง หลังอาหาร นาน 14 วัน
• Azithromycin 2 gm กินครั้งเดียว
• Ceftriaxone1-2gm ฉีดเข้าหลอดเลือดดำหรือเข้ากล้ามเนื้อวันละ1ครั้งนาน 10-14 วัน
• Erythromycin 500 mg กินวันละ 4 ครั้ง หลังอาหาร นาน 14 วัน
2.ซิฟิลิสช่วงปลาย (Late syphilis) ได้แก่ ซิฟิลิสระยะแฝง เกิน 1 ปี (late latent syphilis) แผลซิฟิลิสระยะที่ 3 (late benigngummatous syphilis) ซิฟิลิสระบบหัวใจและหลอดเลือด (cardiovascular syphilis)
ยาที่ใช้เป็นอันดับแรก (First line treatment) :
• Benzathine penicillin G 2.4 ล้านยูนิต ฉีดเข้ากล้ามเนื้อสัปดาห์ละ 1 ครั้ง นาน 3 สัปดาห์ติดต่อกัน (ให้แบ่งฉีดเข้ากล้ามเนื้อสะโพกข้างละ 1.2 ล้านยูนิต)
• ให้การรักษาคู่เพศสัมพันธ์หากมีผลเลือดผิดปกติ
ยาที่ใช้เป็นอันดับที่สอง (Alternative treatment):
- กรณีแพ้ยา Penicillin
- กรณีใช้ยา Penicillin แล้วไม่ได้ผล

กรณีแพ้ยา Penicillin หรือกรณีใช้ยา Penicillin แล้วไม่ได้ผล ให้ยาอย่างใดอย่างหนึ่ง ได้แก่
• Doxycycline 100 mg กินวันละ 2 ครั้ง หลังอาหาร นาน 28 วัน
• Tetracycline 500 mg กินวันละ 4 ครั้ง หลังอาหาร นาน 28 วัน
การใช้ยา alternative ในการรักษาซิฟิลิส จะใช้เมื่อผู้ป่วยแพ้ยากลุ่ม penicillin และเมื่อใช้ยากลุ่ม penicillin แล้วไม่ได้ผล โดยยา alternative ในการรักษาซิฟิลิส ได้แก่
ซิฟิลิสช่วงต้น (Early syphilis)
• Doxycycline 100 mg กินวันละ 2 ครั้ง หลังอาหาร นาน 14 วัน
• Tetracycline 500 mg กินวันละ 4 ครั้ง หลังอาหาร นาน 14 วัน
• Azithromycin 2 gm กินครั้งเดียว
• Ceftriaxone 1-2 gm ฉีดเข้าหลอดเลือดดำหรือเข้ากล้ามเนื้อวันละ1ครั้งนาน 10-14 วัน
• Erythromycin 500 mg กินวันละ 4 ครั้ง หลังอาหาร นาน 14 วัน
ซิฟิลิสช่วงปลาย (Late syphilis)
• Doxycycline 100 mg กินวันละ 2 ครั้ง หลังอาหาร นาน 28 วัน
• Tetracycline 500 mg กินวันละ 4 ครั้ง หลังอาหาร นาน 28 วัน
จากงานวิจัยพบว่า
จากการศึกษา เพื่อประเมินประสิทธิภาพและความปลอดภัยของ azithromycin เปรียบเทียบกับ benzathine penicillin (penicillin G) สำหรับโรคซิฟิลิสระยะแรก โดยมีเกณฑ์การคัดเลือกคือ การทดลองแบบสุ่มควบคุมเปรียบเทียบ azithromycin กับ benzathine penicillin G ในขนาดใด ๆ สำหรับการรักษาโรคซิฟิลิสต้น โดยการรวบรวมข้อมูลและการวิเคราะห์ใช้เกณฑ์การรวมเข้ากับการศึกษาที่เป็นไปได้อย่างอิสระ ใช้อัตราส่วนอัตราต่อรอง (OR) พบว่าจาก 3 การศึกษา การศึกษาหนึ่งอย่างต่อเนื่องพบสถิติระหว่างการรักษาด้วย azithromycin และ benzathine penicillin ในอัตราการรักษา (OR 1.04, 95% CI 0.69 ถึง 1.56) หรือความแตกต่างที่ 3 เดือน (OR 0.97, 95% CI 0.62 ถึง 1.50), 6 เดือน (OR 1.09, 95% CI 0.76 ถึง 1.54) หรือ 9 เดือน (OR 1.45, 95% CI 0.46 ถึง 6.42) สรุปได้ว่าการรักษาด้วย azithromycin และ benzathine penicillin ไม่มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางทางสถิติ[2]

จากการศึกษาโดยตรวจสอบประวัติทางการแพทย์ย้อนหลังของผู้ป่วยที่ติดเชื้อเอชไอวีที่มีซิฟิลิสช่วงแรกที่ได้รับdoxycycline 100 มก. วันละสองครั้งเป็นเวลา 14 วัน (กลุ่ม doxycycline) และผู้ที่ได้รับ benzathine penicillin 1 ครั้ง (2.4 ล้านหน่วย) (กลุ่ม penicillin) [4]
ผลที่ได้ในช่วงระยะเวลาการศึกษา ผู้ป่วยในกลุ่ม doxycycline 123 ราย และ penicillin 271 ราย ใน 6 เดือนหรือติดตามนานกว่านั้น ผู้ป่วยในกลุ่ม doxycycline 91 ราย และ penicillin 271 ราย ในการติดตาม 12 เดือนหรือนานกว่านั้น พบว่าลักษณะทางคลินิกมีความคล้ายคลึงกันระหว่างสองกลุ่ม ยกเว้นว่าเมื่อเปรียบเทียบกับกลุ่มเพนิซิลลิน กลุ่ม doxycycline มีสัดส่วนผู้ป่วยซิฟิลิสรองในสัดส่วนที่ต่ำกว่า (65.4% เทียบกับ 41.5%, P <0.0001) และสัดส่วนที่สูงขึ้นของผู้ป่วยซิฟิลิสแฝงต้น 25.3% เทียบกับ 49.6%, P <0.0001) อัตราการตอบสนองทางเซรุ่มวิทยาต่อ doxycycline เทียบกับ benzathine penicillin ที่ 6 เดือน (63.4% เทียบกับ 72.3%, P = 0.075) และ 12 เดือนของการรักษา (65.9% เทียบกับ 68.3%, P = 0.681) ในการวิเคราะห์หลายตัวแปรซิฟิลิสรอง แต่ไม่ใช่ระบบการรักษามีความสัมพันธ์อย่างต่อเนื่องกับการตอบสนองทางเซรุ่มวิทยาที่การติดตามผล 6 และ 12 เดือน สรุปได้ว่าไม่พบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติในอัตราการตอบสนองทางเซรุ่มวิทยาต่อ doxycycline เทียบกับ benzathine penicillin ที่ 6 เดือน และ 12 เดือนของการรักษา[4]
(การตอบสนองทางเซรุ่มวิทยาหมายถึงการลดลงของ reagin titer พลาสม่าอย่างรวดเร็วโดย 4 เท่าหรือมากกว่าที่ 6 และ 12 เดือนของการรักษาเปรียบเทียบระหว่างทั้งสองกลุ่ม)

จากการศึกษาเพื่อประเมินประสิทธิภาพของยา ceftriaxone และ benzathine penicillin G (BPG) ในผู้ป่วยที่ไม่ได้รับการฉีดวัคซีนที่ไม่ได้รับการฉีดวัคซีนและไม่มีซิฟิลิสในระยะแรกเนื่องจากไม่มีหลักฐานทางคลินิกที่สนับสนุนการติดเชื้อซิฟิลิส โดยเป็นการศึกษาแบบ randomized, open-label controlled ซึ่งประเมินประสิทธิภาพของยา ceftriaxone และ BPG ดำเนินการในโรงพยาบาล 4 แห่งในมณฑลเจียงซู การรักษาประกอบด้วยการให้ ceftriaxone (1.0 กรัม, ให้ทางหลอดเลือดดำ, วันละครั้งเป็นเวลา 10 วัน) หรือ BPG (2.4 ล้านหน่วย, ได้รับเข้ากล้ามเนื้อ, สัปดาห์ละครั้งเป็นเวลา 2 สัปดาห์) การตอบสนองทางเซรุ่มวิทยาหมายถึงการลดลงของ ≥ 4 เท่าใน titer พลาสมาที่รวดเร็ว (RPR) titer[3]
ผลที่ได้คือ ผู้ป่วยซิฟิลิสเริ่มแรกจำนวน 301 คนได้รับการลงทะเบียนในการศึกษานี้ มีผู้ป่วย 230 คนได้รับการติดตามการตอบสนองทางภูมิคุ้มกันที่ 6 เดือนพบว่า 90.2% ในกลุ่ม ceftriaxone และ 78.0% ในกลุ่ม BPG
(P=0.01) ไม่มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญระหว่างกลุ่มการรักษาในผู้ป่วยซิฟิลิสระยะแรกและระยะแรก แต่ในหมู่ผู้ป่วยซิฟิลิสรองมีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ (95.8% เทียบกับ 76.2%; P <.01) [3]
เอกสารอ้างอิง

[1] 2015 Sexually Transmitted Diseases Treatment Guidelines. In: Centers for disease control and prevention [database on the internet].USA: Centers for disease control and prevention.[cited 2020 January 19].Available from: https://www.cdc.gov/std/tg2015/default.htm.



[2] Bai ZG, Wang B, Yang K, Tian JH, Ma B, Liu Y, Jiang L, Gai QY, He X, Li Y. Azithromycin versus penicillin G benzathine for early syphilis. Cochrane Database Syst Rev. 2012 ;(6):CD007270.

[3] Cao Y, Su X, Wang Q, Xue H, Zhu X, Zhang C, Jiang J, Qi S, Gong X, Zhu X, Pan M, Ren H, Hu W, Wei Z, Tian M, Liu W. A Multicenter Study Evaluating Ceftriaxone and Benzathine Penicillin G as Treatment Agents for Early Syphilis in Jiangsu, China. Clin Infect Dis. 2017 ;65(10):1683-1688.

[4] Tsai JC, Lin YH, Lu PL, Shen NJ, Yang CJ, Lee NY, Tang HJ, Liu YM, Huang WC, Lee CH, Ko WC, Chen YH, Lin HH, Chen TC, Hung CC. Comparison of serological response to doxycycline versus benzathine penicillin G in the treatment of early syphilis in HIV-infected patients: a multi-center observational study. PLoS One. 2014 ;9(10):e109813.

[5] WHO GUIDELINES FOR THE Treatment of Treponema pallidum. In: World Health Organization [database on the internet]. Switzerland: WHO Document Production Services. [cited 2020 January 19]. Available from: http://apps.who.int/iris/bitstream/10665/249572/1/9789241549806-eng.pdf?ua=1.

[6] นิสิต คงเกริกเกียรติ, รสพร กิตติเยาวมาลย์และ เอกชัย แดงสอาด. แนวทางการดูแลรักษาโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ พ.ศ. 2558.สำนักพิมพ์อักษรกราฟฟิคแอนด์ดีไซน์: 2558 .p.14-21.

วันที่ตอบ : 23 ม.ค. 63 - 15:27:24




พัฒนาระบบโดย ภานุชญา มณีวรรณ ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศ คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ อ.หาดใหญ่ จ.สงขลา 90110